เพิ่งผ่านวันเด็กมาไม่นาน เราอยากชวนทุกคนมานึกย้อนถึงความทรงจำวัยเด็กอย่างการได้วิ่งไล่จับ เตะบอล หรือตีแบดมินตันบนถนนหน้าบ้าน อันเป็นความสุขง่ายๆ ที่เกิดขึ้นใกล้ตัว
แต่เมื่อเมืองขยายตัว รถยนต์เริ่มเยอะขึ้น พื้นที่เหล่านั้นก็ค่อยๆ หายไป พร้อมกับความสัมพันธ์ของเพื่อนบ้านที่ห่างเหินกันมากขึ้น
วันนี้ Urban Creature ขอพาไปดูโปรเจกต์ดีๆ จากออสเตรเลียอย่าง ‘1000 Play Streets’ โดยองค์กร Play Australia ที่ลุกขึ้นมาทวงคืนพื้นที่ถนนในชุมชนให้กลับมาเป็นพื้นที่แห่งความสุขของเด็กๆ และเพื่อนบ้านอีกครั้ง ผ่าน Toolkit ที่ใครๆ ก็หยิบไปทำตามได้
หลักการของ Play Streets นั้นง่ายมากๆ เพียงแค่ปิดถนนซอยเล็กๆ หรือถนนที่มีการจราจรน้อย เป็นระยะเวลาสั้นๆ (ประมาณ 2 – 3 ชั่วโมง) เพื่อให้เด็กๆ ได้วิ่งเล่นแบบสมัยก่อน และทำให้คนในชุมชนได้ออกมาใช้เวลาร่วมกัน
หัวใจสำคัญของการทำโปรเจกต์นี้คือ การมองว่าถนนคือพื้นที่ส่วนรวม ไม่ใช่แค่ทางผ่านของรถยนต์ การจัด Play Streets จึงไม่จำเป็นต้องเป็นอีเวนต์ใหญ่ มีตารางกิจกรรมตายตัว แต่เน้นการเปิดพื้นที่ให้เด็กๆ เล่นกันได้อย่างอิสระ
ในช่วงเวลาไม่นานนั้นพวกเขาสามารถขี่จักรยาน วาดชอล์กบนพื้นถนน หรือเล่นบทบาทสมมติกันได้อย่างปลอดภัย โดยมีผู้ใหญ่ในชุมชนช่วยกันเป็นหูเป็นตา ซึ่งวิธีคิดนี้มีพื้นฐานมาจากการมองว่าถนนไม่ใช่แค่ที่ของรถยนต์ แต่เป็นพื้นที่สาธารณะหน้าบ้านที่ทุกคนมีสิทธิ์ใช้ร่วมกัน
โดยเฉพาะอย่างยิ่งในยุคที่เราอาจไม่รู้จักแม้กระทั่งชื่อคนที่อยู่บ้านติดกัน กิจกรรมนี้ช่วยเปิดโอกาสให้ผู้ปกครอง ผู้สูงอายุ และคนในซอย ได้ออกมาพบปะพูดคุยกันระหว่างรอลูกหลานวิ่งเล่น ช่วยลดความรู้สึกเหงาหรือโดดเดี่ยวในสังคมเมือง และสร้างความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนให้กลับคืนมา
ที่สำคัญ Play Australia ได้ย่อยกระบวนการจัดการอันซับซ้อนให้เหลือขั้นตอนง่ายๆ ลงใน Toolkit ตั้งแต่การวางแผน การประเมินความปลอดภัย การจัดการกับการจราจร เช่น ควรจะเป็นถนนเส้นที่มีรถผ่านน้อยกว่า 1,000 คันต่อวัน มีถนนเส้นอื่นๆ สำรองไว้สำหรับช่วงปิดการจราจร หรือไม่ใช่เส้นที่มีการปรับปรุงพื้นถนนหรือทางเท้าอยู่ ไปจนถึงการปรึกษาเพื่อนบ้านเพื่อให้โปรเจกต์เกิดขึ้นได้จริง
คงจะดีไม่น้อยเลยถ้าวันหนึ่งบางซอกซอยในไทยจัด Play Streets อย่างเป็นทางการ เพื่อให้เด็กๆ ได้ออกมาวิ่งเล่นกันอย่างปลอดภัยเหมือนเมื่อก่อน ใครที่สนใจอยากลองนำไอเดียนี้ไปปรับใช้ หรืออยากศึกษาคู่มือฉบับเต็ม เข้าไปดูได้ที่ bit.ly/4qqSE8S
Source :
Play Australia | bit.ly/4qqSE8S