SENSE

หัวขาด สยายปีก ‘Winged Victory of Samothrace’ ประติมากรรมที่สะท้อนถึงชัยชนะ

กลิ่นอายของผลงานศิลปะนอกจากความสวยงามที่เป็นเอกลักษณ์ตามยุคสมัยแล้ว ยังแฝงด้วยสิ่งที่น่าค้นหาที่ชวนให้ผู้คนลุ่มหลงแม้เนิ่นนานนับร้อยปี หนึ่งในนั้นคือประติมากรรมระดับโลกที่ชื่อว่า ‘Winged Victory of Samothrace’ หนึ่งในผลงานชิ้นเอกของพิพิธภัณฑ์ลูฟร์ ณ ประเทศฝรั่งเศส สถานที่ในฝันของคนรักงานศิลปะที่ต้องไปให้ได้สักครั้งในชีวิต ซึ่งล่าสุดผลงานนี้ไปปรากฏอยู่ในมิวสิควิดีโอของศิลปินเกาหลี Blackpink ที่หลายคนต่างพากันตีความหมายของเพลงกันยกใหญ่

| ปลุกตำนานเทพีไนกี้แห่งซาโมเทรซ


อนุสาวรีย์เทพีไนกี้แห่งซาโมเทรซ หรือ Winged Victory of Samothrace คือหนึ่งในบันทึกหน้าประวัติศาสตร์ที่คอยย้ำเตือนจนถึงทุกวันนี้ โดยรูปปั้นเป็นประติมากรรมยุคกรีกเฮเลนิสติกแกะสลักจากหินอ่อน ซึ่งคาดว่าถูกสร้างขึ้นในราว 300 ปีก่อนคริสตกาล ในช่วงยุคขนมผสมน้ำยาหรือยุคที่สามของประวัติศาสตร์กรีกโบราณ ที่ต้องการให้ภาษากรีกและวัฒนธรรมแพร่กระจายไปทั่วโลก รวมถึงแถบทะเลเมดิเตอร์เรเนียน


จึงเป็นชนวนเหตุของการต่อสู้อย่างต่อเนื่องเพื่อควบคุมอำนาจและน่านน้ำทะเล และเมื่อกรีซได้รับชัยชนะ อนุสาวรีย์เทพีไนกี้แห่งซาจึงกลายเป็นอนุสรณ์แห่งชัยชนะ และถูกค้นพบในภายหลังบริเวณเกาะซาโมเทรซ ประเทศกรีซในปี ค.ศ. 1863

| ชัยชนะพลังที่ขับเคลื่อนผู้คน


เมื่อมองไปที่อนุสาวรีย์เทพีไนกี้แห่งซาโมเทรซแม้ไม่สมบูรณ์แบบ เพราะส่วนหัวที่ขาดหายแต่ก็ไม่ได้ทำให้ความสวยงามนั้นลดลงไปเลย และเบื้องหลังของสรีระร่างกายอันเย้ายวนของเทพีไนกี้นั้นแฝงไปด้วยความหมายอันยิ่งใหญ่ หากลองมองให้ชัดจะเห็นถึงการเคลื่อนไหวโดยการใช้การกระจายน้ำหนักไปข้างหน้าและมีการบิดตัวสยายปีกสูง จนผู้เชี่ยวชาญทางด้านศิลปะได้ชื่นชมว่า เป็นประติมากรรมที่มีองค์ประกอบทางกายวิภาคศาสตร์เป็นธรรมชาติและเหมือนจริงมาก


และอีกองค์ประกอบที่น่าสนใจ คือเสื้อผ้าที่พลิ้วไหวราวกับต้องกระแสลมแนบลงไปบนเรือนร่างเทพีไนกี้ จนเห็นถึงสัดส่วนของร่างกายชัดเจน ทั้งช่วงเอว สะโพก ไปจนถึงเรียวขา ให้ความรู้สึกเคลื่อนไหวอยู่ตลอดเวลา ซึ่งสื่อถึงสัญลักษณ์ของการมีชัยชนะ ความมุ่งมั่น และความแข็งแกร่งที่ถ่ายทอดผ่านร่างกายที่ขับเคลื่อนไปข้างหน้า และปีกที่สยายกว้างขึ้นอย่างสง่างาม


ลึกลงไปกว่านั้นชาวกรีกต้องการแสดงแนวคิดที่หมายถึงสันติภาพและความยุติธรรมภายใต้รูปร่างหญิงสาว สังเกตได้จากผลงานภาพวาด หรือรูปปั้นต่างๆ ส่วนใหญ่จะเป็นเทพธิดาที่มีปีกบ้างก็เป่าแตรในอิริยาบทที่หลากหลาย โดยส่งผลมาถึงยุคปัจจุบันที่จะพบเห็นสัญลักษณ์เหล่านี้เป็นมงกุฏหรือถ้วยรางวัลให้แก่ผู้ชนะในกิจกรรมการแข่งขันต่างๆ

| เทพีแห่งชัยชนะ ความเชื่อมั่นที่ไม่เคยจางหายไป


จากเรื่องราวในอดีตจนถึงปัจจุบัน ‘Winged Victory of Samothrace’ ได้ต้อนรับผู้มาเยือนพิพิธภัณฑ์ลูฟร์คนแล้วคนเล่า แถมยังเป็นผลงานศิลปะที่มีชื่อเสียงมากที่สุดของพิพิธภัณฑ์ถัดจาก Mona Lisa และ Venus de Milo ทั้งยังเป็นแรงบันดาลใจมาจนถึงปัจจุบัน โดยมีการปรับให้เข้ากับยุคสมัยมากขึ้น


เช่น โลโก้ของแบรนด์กีฬาชื่อดังอย่าง Nike ก็ได้แรงบันดาลใจจากส่วนของปีกที่โค้งยาวของอนุสาวรีย์เทพีไนกี้แห่งซาโมเทรซ ซึ่งมาพร้อมกับความเชื่อที่ว่า พลังแห่งชัยชนะจากเทพีไนกี้จะนำพาความโชคดีมาให้ ทำให้ผู้ออกแบบนำเรื่องราวของเทพีไนกี้มาใช้เป็นชื่อและโลโก้ของแบรนด์จนกลายเป็นที่ยอดนิยม ซึ่งรู้จักกันทั่วโลก


ล่าสุดกับมิวสิกวิดีโอเพลง ‘How you like that’ ของ 4 สาว Blackpink ที่ฮอตฮิตยอดวิวทะลุเพียงชั่วข้ามคืน จะสังเกตได้ว่าในช่วงเปิดของเพลงมีการนำสัญลักษณ์ที่คล้ายคลึงกับอนุสาวรีย์เทพีไนกี้แห่งซาโมเทรซมาประกอบด้วย ซึ่งหากลองดูความหมายของเพลงก็สื่อถึงการเติบโต และการเอาชนะตัวเองที่กล้าเดินทางออกจากความสัมพันธ์อันเเสนเจ็บปวด และอีกนัยหนึ่งคือการตอกกลับแอนตี้แบบแสบๆ คันๆ และการพิสูจน์ตัวเองในฐานะศิลปินที่ต้องก้าวข้ามแรงกดดันมาจนถึงวันนี้ไม่ใช่เรื่องง่าย


Sources : mymodernmet.com | https://bit.ly/3fsmt4d
discoverwalks.com | https://bit.ly/304qfdI

Contributor

นริศา สุมะมานนท์

Writer

นักคิดจากประเทศลาดกระบัง น้องหมาคือยาชูกำลังชั้นดี มีความสัมพันธ์แบบ It's complicated with น้ำหวานที่อยากกินอาทิตย์ละแก้วแต่ก็ทำไม่ได้สักที